Orhan pamuk, nobel'den dertli

Nobel Ödülü'nün resmi web sitesinin şef editörü Adam Smith, Orhan Pamuk'un Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanmasının ardından yazarla söyleşi yaptı. Konuşmasında Nobel ve siyaset ilişkisine vurgu yapan Pamuk, yapıtlarını da Doğu ile Batı'nın zarif kimyasının bir kanıtı olarak tanımladı.

Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanan ilk Türk yazarsınız. Bu durum ödülü sizin için daha önemli kılıyor mu?

Durumun şöyle bir talihsizliği var, bu ödül Türkiye için çok değerli ama öte yandan durumu daha hassas ve politik bir hale getiriyor. O nedenle bir yönüyle de ağır bir yük haline geliyor.

Ödülün verilme gerekçesinde, büyüdüğünüz kentin melankolik ruhunu arayışınıza vurgu yapıldı. İstanbul hakkında yazılan kitapların uzun bir tarihçesi var. Sizce İstanbul'un insanların hayal gücünde bu kadar etkili bir rol oynamasının nedeni nedir?

İstanbul Avrupa'nın kıyısında ama farklı, Avrupa'ya en yakın 'öteki' niteliğinde. Hem yakın hem de uzak. Gizemli, garip, uzlaşmaz ve pek çok yönden Avrupalılıktan çok uzak. Ama ruhunda Avrupa için harika bir yer var.

İNSANLAR BU YÜZDEN ÖLÜYOR

Doğu ve Batı arasındaki medeniyetler çatışması son 20 yılda türemiş en korkutucu fikirlerden biri. Bu teori, medeniyetlerin birbirleriyle ters düşmesine ve pek çok insanın ölümüne neden oluyor.

Kültür farklı kaynaklardan gelenlerin karışımı demektir. İstanbul'un da böyle bir yapısı var. Aslında yapıtlarım, Doğu ile Batı'nın zarif bir kültürel kimya tutturmasının, zaman zaman da anarşik bir şekilde bir araya gelmişliğinin kanıtı niteliğindedir.

İLK MODERN ŞEHİRLERDEN BİRİ

Akademi'nin kullandığı "Melankolik ruh" sözünden yola çıkarsak, İstanbul'u, kenti hiç görmemiş olan biri için nasıl tanımlarsınız?
Modernliğin beklenenden daha erken bir şekilde azaldığı, ilk modern şehirlerden biri olduğunu söyleyebilirim İstanbul'un. Geçmişten kalan harabeler, şehirde yoksulluğun yanı sıra melankoliyi de hissettiriyor.