ANKARA - Bu yüzyılın ilk tam Güneş tutulması, 29 Mart 2006 Çarşamba günü gerçekleşecek. Tutulma, Türkiye'de pek çok kentten izlenebilecek. Türkiye'den izlenebilecek sonraki güneş tutulmaları 30 Nisan 2060 ve 3 Eylül 2081'de gerçekleşecek

Güneş tutulması, Ay'ın yeniay evresinde Dünya ile Güneş arasına girmesiyle gerçekleşecek. Ay, her 29.5 günde bir yeniay evresine giriyor. Ancak Güneş tutulmasının her ay gerçekleşmemesinin, Ay'ın yörüngesinin, Dünya etrafında dolanırken belirli bir açıya sahip olması gerektiğinden kaynaklanıyor. Bu açı oluşmadıkça tutulmada olmuyor. Yeniay evresinde Ay'ın gölgesi Dünya'nın üstüne veya altına düşüyor.

TAM TUTULMA HER ZAMAN GERÇEKLEŞMİYOR
Dünya, Ay ve Güneş yılda en az iki kez Güneş tutulmasına izin verecek biçimde konumlanıyor. Böylece, Ay'ın gölgesi Dünya yüzeyinin belirli bölgelerine düşüyor, ancak bu çoğu zaman parçalı oluyor veya insanların yoğun yaşadığı yerlerde olmayabiliyor.

BREZİLYA'DAN MOĞOLİSTAN'A
Tam güneş tutulması, 29 Mart'ta Brezilya'dan Moğolistan'a kadar uzanan bir çizgide izlenebilecek. Ay'ın gölgesi Türkiye saati ile 11.36'da önce Brezilya kıyılarına düşecek, daha sonra Atlas Okyanusu'nu kat ederek saat 12.10'da Afrika kıyılarına ulaşacak.

AFRİKA'DAN TÜRKİYE'YE GEÇECEK
Afrika kıtası üzerinde tam tutulma, Gana, Togo, Benin, Nijerya, Nijer, Libya ve Mısır'dan izlenecek. Tam tutulma saat 13.54'ten itibaren Türkiye'den de izlenmeye başlanacak. Türkiye'de tam Güneş tutulmasını izleyebilecek yerler ve tutulma başlangıç zamanları ise şöyle:
Antalya (13:54)
Konya (13:57)
Karaman (13:59)
Aksaray (14:00)
Kırşehir (14:01)
Yozgat (14:03)
Kayseri (14:04)
Tokat (14:06)
Amasya (14:06)
Sivas (14:06)
Ordu (14:08)
Giresun (14:09)

AY'IN GÖLGESİ KARADENİZ'İ ‘KAPLAYACAK'
Ay'ın gölgesi saat 14.10'da Karadeniz'in üstüne düşecek, gölge yolculuğunu Gürcistan, Rusya ve Kazakistan üstünde sürdürdükten sonra 14.46'da sona erecek. Tam tutulma, son olarak Moğolistan sınırında Güneş batarken izlenebilecek.

İzmir, İstanbul, Eskişehir, Ankara, Kahramanmaraş, Şanlıurfa, Malatya ve Erzurum gibi büyük kentlerde ise tutulma parçalı olarak izlenecek.

TÜBİTAK'TA HAZIRLIKLAR
Türkiye'de tutulma ile ilgili bilimsel ve turizm amaçlı hazırlıklar geçen yıldan beri sürüyor. TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi tarafından 29 Mart 2006 için Güneş tutulması hattını gösteren Türkiye haritası ve özel pullar tasarlandı.

Ayrıca, Ankara Üniversitesi Manavgat-Örsem tesislerinde, Çanakkale Üniversitesi Gözlemevi ve TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi'nde, 27-29 Mart 2006 tarihlerinde Güneş tutulmasına ilişkin çeşitli uluslararası toplantılar yapılacak.

ANKARA ÜNİVERSİTESİ ASTRONOMİ ŞENLİĞİ
Aynı zamanda yurt içindeki gökyüzü meraklıları için Ankara Üniversitesi Gözlemevi ve Amatör Astronomi Topluluğu, 3 gün 2 gece sürecek Astronomi Şenliği organize edecek. Şenlikte katılımcılara Güneş saati ve tutulma gözlem aracı yapımı gibi pratik bilgiler verilecek.

ÇIPLAK GÖZLE BAKMAYIN UYARISI
Uzmanlar Güneş tutulması sırasında güneşe çıplak gözle bakılmaması, aksi takdirde gözlerde kalıcı hasar oluşabileceği uyarısında bulundu. Gözlerde kalıcı rahatsızlık yaratabilecek CD, islendirilmiş cam, röntgen filmi gibi izleme yöntemlerinden kaçınmak gerekiyor. Güneş tutulması için özel olarak yapılmış gözlükler veya filtreler tavsiye ediliyor. Güneş tutulmasına ilişkin ayrıntılı bilgi,

Türkiye'den en son izlenebilen tam Güneş tutulması, 11 Ağustos 1999 tarihinde gerçekleşmişti.(NTVMSNBC )

Ayrıntılı bilgi için:

http://www.tug.tubitak.gov.tr/tutulma/
http://www.science.ankara.edu.tr/astronomy/gozlemevi/gozlemevi/solar_eclipse.php
http://www.science.ankara.edu.tr/astronomy/tutulma2006

0